စစ်ဘေးရှောင်ကအပြန်

 စစ်ဘေးရှောင်ကအပြန်

စစ်ဖြစ်တဲ့ဒေသများဟာ ပြည်သူတွေ မည့်သည့်ကြီးငယ် ကျားမ အရွယ်မရွေး အမျိုးအစား မရွေးဘဲ အသက်လုပြေးကြရပါတယ်။ ဝေးရာကို လျင်လျင်မြန်မြန်ရောက်အောင် ပြေးကြတဲ့သူတွေ ရှိသလို အသက်ကြီးတဲ့သူတွေတချို့ဆိုရင် သေချင်သေပါစေ၊ မပြေးနိုင်ဘူး၊ ကိုယ့်အိမ်မှာဘဲ သေချင်တယ်စတဲ့ ခေါ်ရခက်တဲ့လူစားမျိုးတွေလည်း ရှိခဲ့ကြတယ်။ သို့သော် နောက်ဆုံးတော့ ပြေးကြရတာပါဘဲ။ စစ်ဘေးရှောင်ကာလမှာ တစ်ယောက်တစ်နေရာဆီ ရောက်သွားကြပါတယ်။ ပြောရခက်တဲ့သူတွေရော ပြောရလွယ်တဲ့သူတွေရော အဲဒီဒဏ်ကို အတူတူခံစားနေရပါတယ်။ အခုတော့ ရွာမှာနောက်တစ်ခေါက်ပြန်ဆုံခဲ့ပြန်ပြီ။ စစ်ဘေးရှောင်ပြီ အိမ်အပြန်ခရီးမှာအခက်အခဲတွေရှိခဲ့ကြသလို စစ်ဘေးအလွန်မှာလည်း ဒုက္ခတွေက ရှိနေသေးတယ်ဆိုတာ အနည်းငယ် ပြောပြချင်ပါတယ်။

            စာရေးသူရဲ့အဘွားဆိုရင် စစ်ဘေးရှောင်တဲ့အချိန်က အသက် ၈၅-နှစ်ရှိပြီ။ နှစ်နှစ်ကျော်ကျော် အခြားရွာမှာသွားနေရတယ်။ အသက် ၈၅-၈၆ မှာ ရာသီဥတုက ဖယ်ခုံထက်ပို‌အေးတဲ့ ပင်လောင်းရွာတစ်ရွာမှာနေခဲ့ရပါတယ်။ အဘွားက ဖယ်ခုံမှာလိုဘဲ တစ်နေ့တစ်ကြိမ်ရေချိုးတယ်။ ရေးမချိုးဘဲ မနေတတ်တော့တဲ့ အကျင့်ကရှိတယ်။ ရေကအေးလွန်းတယ်၊ အေးပေမယ့် မနေနိုင်တော့ ချိုးတယ်။ တစ်နှစ်လောက်ကြာတော့ လေတစ်ခြမ်းဖြတ်သွားတယ်။ သန်သန်မာမာ အဖွားက စစ်ဘေးရှောင်ကအပြန်မှာ ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခြမ်း လေဖြတ်သွားတယ်။ နားလည်း အရင်ကထက် ပိုလေးလာတယ်။ စကားပြောရင် အော်ပြီးပြောနေရတယ်။ အဘွားကိုတော့ အချို့က စစ်ဘေးရှောင်လို့ ဒီလိုဖြစ်ရတာလို့ ပြောကြတာရှိသလို အသက်အရွယ်ကြောင့်ဖြစ်တာပါလို့လည်း ပြောကြတာရှိတယ်။ အဘွားကတော့ “မင်းတို့ရေကြောင့် ငါဒီလိုဖြစ်တာ” လို့ ပြောပါတယ်။ စစ်းဘေးရှောင်ကာလမှာ ပိုအေးတဲ့နေရာမှာနေခဲ့ရသလို ကောင်းကောင်းအိပ်၊ ကောင်းကောင်းစားရတဲ့ နေရာတွေမဟုတ်ခဲ့ပါဘူး။ ပြေးနေရတာအချိန်က ဘယ်လောက်ကြာမှန်းမသိ၊ ရှိတဲ့ပိုက်ဆံမကုန်အောင် ချွေတာနေရ၊ စိုးရိမ်နေရပြီး အသက်ရှင်နိုင်ရုံသာ စားသောက်ရသည့်ကာလဖြစ်သည့်အတွက် ရာသီဥတုဒဏ်ကို အန်တုနိုင်ဖို့ အဝတ်အစားထူထူနှင့် ကျန်းမာရေးအတွက်ဆေးဝါးများကိုလည်း အရမ်းကြီး မလိုအပ်ရင် မဝယ်ဘဲ နေခဲ့ကြတယ်။ မကြီးမားသော ကျန်းမာရေးပြဿနာများကိုလည်း ဆေးမကုဘဲ အောင့်အီးသည်းခံ နေရသည့် အချိန်ကာလတွေ ဖြစ်ပါသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် အဘွား၏ လေဖြတ်ခြင်းနှင့် နားထိုင်းသွားခြင်းက အသက်အရွယ်ကြောင့်ဖြစ်တတ်သည်ဆိုငြားသော်လည်း စစ်ဘေးရှောင်ခြင်း ကြောင့် ဖြစ်သည်ဟုဆိုရင်လည်း မမှားပေ။ အဘွားက အမြဲပြောတယ်။ “ငါ့နားထဲမှာ ဒူဒူဒူဒူ နဲ့ ဘာတွေဖြစ်နေသလဲမသိဘူး၊ ဆုံထဲမှာ စပါးထောင်းနေတဲ့အသံလိုဘဲ၊ အဲဒါဘဲကြားနေရတာ အခြားအသံတွေက ကောင်းကောင်းမကြားရတော့်ဘူး” တဲ့။ စစ်ဘေးရှောင်ကအပြန်မှာ သားသမီး မြေးမြစ်တွေက အဘွားကိုပိုဂရုစိုက်ရပြီး စကားပြောရင်လည်း အော်ပြောနေရသည့် အခြေအနေမှာ ရောက်လာခဲ့ပါသည်။

            တောင်ပိုင်းရွာက အဘိုးတစ်ယောက်ဆိုရင် အသက်က ခြောက်ဆယ်မပြည့်သေးပါ၊ ကျန်းမာရေးကဒေါင်ဒေါင်မီမီ၊ အိမ်မှာနေရင်း လက်နက်ကြီးက (သေနတ်အမြောက်ကြီး)  အိမ်ရဲ့တောင်ဘက်က ဝင်းချင်းကပ်ရပ် အိမ်မှာကျပြီး ပေါက်ကွဲသွားတယ်။ အဲဒီအိမ်ကတော့ အကုန်ပျက်စီးသွားတယ်။ ကံကောင်းချင်တော့ သူ့အိမ်က ဘာမှမဖြစ်ဘူး။ သို့သော် အဲဒီလက်နက် ပေါက်ကွဲသည့်အသံကြောင့် သူနားကအူနေတယ်။ အဲဒီနေ့ကစပြီး စကားပြောရင် သူကကောင်းကောင်း မကြားရတော့ပါဘူး။ စကားပြောရင် စကားပြောပုံ နဲ့ အရိပ်အကဲကို ကြည့်ပြီးတော့ဘဲ စကားပြန်ပြော နေရသည်။ အဲဒီနေ့ကစပြီး စစ်ဘေးရှောင်ကာလတစ်လျှောက် ရွာကိုပြန်ရောက်လာသည့်အထိ သူပြောတာကို သူများကြားလားမကြားလား သူမသိပါ၊ သူများပြောတာကိုတော့ သူမကြားပါ။ ဝမ်းသွားဝမ်းပျက်စတဲ့အရာများလည်း မရှိသလို၊ မျက်စိလည်းကောင်းနေဆဲ၊ ကျန်းမာရေးလည်း ကောင်းနေဆဲပါ။ ခန္ဓာကိုယ်မှာ အထိအရှနှင့် အခြားဒဏ်ရာများမတွေ့ရပါ။ ဒါပေမဲ့လည်း နားထဲ ဘယ်ကလာမှန်းမသိတဲ့ ဒူးဒူးဒူးဒူး အသံကိုဘဲ အမြဲကြားနေရပြီး အခြားသူစကားပြောသံကို ကောင်းကောင်းမကြားရတော့ပါ။ ဒီအဘိုးရဲ့ အကြားအာရုံချို့ယွင်းသွားတာကိုတော့ စစ်ဘေးကြောင့် ဖြစ်ရသည် လို့ဘဲ မှတ်ရပါ‌တော့မည်။ ရွာမှာစစ်ထပ်မဖြစ်တော့ပါဘူး၊ အဘိုးရဲ့နားကလည်း အရင်လို ကောင်းကောင်းမကြားရတော့ပါဘူး။

            ရွာအရှေ့ပိုင်းကအမျိုးသမီးတစ်ယောက်ဆိုရင် ရွာမှာပစ်ကြခတ်ကြလို့ နေလို့မရလို့ ထွက်ပြေးခဲ့ရတယ်ဆိုပေမဲ့ ရွာမှာကြားတဲ့ သေနတ်ပစ်သံနှင့်ဗုံးကွဲသံတွေ နီးနီးကပ်ကပ်ကြားရပေမယ့် ဘာမှမဖြစ်လိုက်ဘူး။ ပင်လောင်းက နမ့်ဖမူရွာမှာ စစ်ဘေးရှောင်စခန်းမှာနေတုန်းက စစ်ဘေး‌ရှောင်စခန်းမှာ ဒရုန်းနဲ့ဗုံးလာကြဲတော့ လူကဗုံးခိုကျင်းထဲဝပ်နေတော့ ဗုံးကလူကို မထိလိုက်ဘူး၊ သို့သော် ဗုံးကသူ့အနားမှာဘဲ ကွဲသွားတယ်။ နားလည်းမပိတ်မိလိုက်ဘူး။ အဲဒီဗုံးတစ်လုံးကွဲပြီးတဲ့ အချိန်က စပြီး အခုထိ ဘာအသံမှာကောင်းကောင်းမကြားတော့ဘူး။ “နားထဲမှာ ဗုံးကွဲသံ ဘွုံးဘွုံး ဆိုတဲ့အသံဘဲ ထပ်ခါထပ်ခါကြားနေရတယ်” တဲ့။ သူ့အသက်မှာအခုမှ ၃၃-နှစ်ဘဲရှိသေးတယ်။ စကားပြောရင် အသံမြင့်မြင့် အော်ပြောပေးမှ ကြားရတယ်။ စစ်ဘေးရှောင်ကာလမှာ သူ့ရဲ့နားထောင်မှုစွမ်းရည်တွေ ဆုံးရှုံးလိုက်ရတယ်။ အကြားအာရုံတစ်ခု ချို့ယွင်းသွားတယ်။ စစ်ဘေးရှောင်ခရီးရဲ့အပြန်မှာ သူခများ ရှက်ရမလား၊ ကြောက်ရမလား၊ အားနာရမလား ဝေခွဲမရဖြစ်နေတယ်။ သူများခေါ်ရင် မကြားလို့ ပြန်မထူးလိုက်ရဘူးလေ။

            အသက် ၂၉-နှစ် ရွာသူတစ်ဦးဆိုရင် ပေါက်ကွဲတဲ့ဗုံးအစတွေထိလို့ ဆေးရုံမှာ သုံးလကြာကုသခဲ့ရတယ်။ အခုဆိုရင် မျက်နှာဘက်ဘက်တစ်ခြမ်းဘဲ အကောင်းအတိုင်းဖြစ်နေပြီး မျက်နှာညာဘက်တစ်ခြမ်းလုံး ညာဘက်လယ်ပင်းအထိ အမာရွက်ကျန်နေခဲ့ပါတယ်။ အသက် ၄၆-နှစ် အမျိုးသားတစ်ဦးဆိုရင် ဗုံးထိလို့ ကျော်ပြင်တစ်ခုလုံးပျက်စီးသွားတယ် အနောက်ပိုင်းအခြမ်း ခေါင်းအထိခွဲစိတ်ခဲ့ရတယ်၊ ဆေးရုံမှာငါးလကြာသွားတယ်။ ကံကောင်းတာတစ်ခုက ဦးနှောက်ကို မထိလိုက်ဘူး။ သို့သော် လက်တွေထဲ စတီးချောင်းထည့်ထားရတယ်၊ ကျောဘက်က အကြောတစ်တစ်ချို့သေသွားလို့ ကုသပြီးပေမယ့် ခန္ဓာကိုယ်ကအရင်လို လှုပ်ရှားလို့မရဘူး၊ လက်ကျတော့ လှုပ်လို့ရပေမယ့် ဘယ်လိုဘဲထိထိထုထု နာတာကြင်တာစတဲ့ ခံစားမှုမျိုး မခံစားရတော့ဘူး။ အကြောသေသွားတာလား ဘာလား မပြောတတ်ဘူး။ စစ်ဘေးရှောင်အပြန်မှာ ခန္ဓာကိုယ်တွေက အရင်လိုမဟုတ်တော့ဘူး။ ခန္ဓာကိုယ်မှာလည်း ကြည့်မိတိုင်း အမာရွက် ရှိတယ်။ တစ်ခုခုလုပ်စရာရှိလို့ ထလုပ်မယ်လုပ်တိုင်း အရင်လိုခန္ဓာကိုယ်က အသုံးမဝင်တော့ဘူးလို့ သတိရလာတယ်။ စစ်ဘေးရှောင်အပြန်မှာ ဘာဘဲလုပ်လုပ် ဖြေးဖြေးသာသာကလေးထပြီး ဒီခန္ဓာကိုယ်စွမ်းနိုင်တာလေးပဲ ကျိုးစားပြီးလုပ်ရတယ်။

ခြေပျက်လက်ပျက်တဲ့သူတွေဆိုရင်တော့ မပြောတော့နဲ့ပေါ့၊ တစ်ချို့က စစ်ရှောင်နေရင်း ခြေပျက်လက်ပျက်သွားတာရှိသလို တစ်ချို့က ရွာပြန်ရောက်မှဘဲ မြေမြုပ်ဗုံးနင်းမိလို့ ခြေပျက်လက်ပျက်ဖြစ်ကြတာတွေရှိတယ်။ သူတို့ကျတော့ ပုဂ္ဂလိကဆေးခန်းမှာ သွားရလောက် အောင်လည်း ငွေမတတ်နိုင်ဘူးလေ။ အခမဲ့လှူဒါန်းပေးတဲ့အလှူ့ရှင်ကို မျှော်နေရတာပေါ့။ အစိုးရမဟုတ်တဲ့အဖွဲ့အစည်းတွေလှူတဲ့ခြေတု လက်တုတွေဆိုရင် ကားစရိတ်၊ စားသောက်စရိတ်ကအစ တာဝန်ယူပေးတော့ ပိုကောင်းတာပေါ့။ အဲလိုမှမရလို့ကတော့ အစိုးရဆေးရုံသွားပြီး ကိုယ်တိုင် စားသောက်စရိတ်၊ ခရီးစရိတ်တွေထုတ်ပြီးသွားရတာပေါ့။ လေ့ကျင့်ခန်းကာလက သုံးလနှင့် ငါးလကြားဆိုပေမယ့် အစိုးရဆေးရုံမှာဆိုရင် တစ်နှစ်နီးပါးကြာတယ်။ အဲလိုကာလမျိုးမှာ ဆရာဝန်က ဘာမစားနဲ့ ညာမစားနဲ့၊ ဘာကိုစားပါ ညာကိုစားပါလို့ ပြောပေမယ့် ရှိတဲ့ငွေနည်းနည်းနဲ့ စားရတာဆိုတော့ ရှိတာလေး၊ တတ်နိုင်တာလေးဘဲ စားရတာပေါ့။ တစ်ခါတစ်လေ မတည့်တာတွေ စားမိတာလည်း ရှိသေးတာ။ ခြေတွေလက်တွေအရင်လို ပြန်မရနိုင်တော့ဘူးဆိုတာတော့သိတယ်။ ရှိနေတဲ့ ဒီပုံစံထက် ပိုကောင်းအောင်တော့ အတုလည်း လိုအပ်တာပါဘဲ။ ပိုကောင်းချင်လို့ ပိုကောင်းအောင်ကျိုးစားခဲ့တယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒီခန္ဓာကိုယ်က အကြမ်းမခံတော့ဘူး။ တစ်ခုခုလွဲချောတာနဲ့ ဟိုဘက်ကလား ဒီဘက်ကလား နာတော့တာဘဲ။ စစ်ဘေးရှောင် အပြန်လမ်းမှာ လူတစ်ကိုယ်လုံးက ပျော့သွားလေပြီ။ အရင်လို အကြမ်းမခံတော့ဘူး။ ကာယလုပ်အားတစ်ဦး ခန္ဓာကိုယ်ကပျော့နေတော့ အဆင်ဘယ်ပြေပါ့မလဲ။

            အသက် ၆၅-နှစ်အဖိုး တစ်ဦးဆိုရင် သူကခြေထောက်ကျင်နေတာ အခုထိမပျောက်နိုင်သေးဘူး။ ရွာမှာစစ်မဖြစ်ခင် ရွာကနေမထွက်ခင် လေးငါးလလောက်မှာ ယာခင်းကို ဆိုင်ကယ်စီးပြီးသွားကြည့်တာ အသွားတုန်းကဘာမှမဖြစ်ခဲ့ပေမယ့် အပြန်ကျတော့ လမ်းပေါ်ထောင်ထားတဲ့ဗုံးကို ဆိုင်ကယ်နဲ့နင်းမိပြီး ပေါက်ကွဲသွားတယ်။ ကံကောင်းချင်တော့ ဆိုင်ကယ်နဲ့ဆိုတော့ ဗုံးပေါက်တဲ့အချိန် ခပ်လှမ်းလှမ်းရောက်သွားလေပြီ။ ကံမကောင်းချင်တော့ မြေမြုပ်ဗုံးရဲ့ အပိုင်းအစတွေထိလို့ ဆိုင်ကယ်ရော သူ့ရဲ့ခြေထောက်မှာရော ဒဏ်ရာရသွားတယ်။ အဲဒီဒဏ်ရာတွေက ဆေးထိုးလိုက်လို့ ခဏ ပျောက်သွားပေမယ့်လည်း စစ်ဘေးရှောင်တဲ့အချိန် လမ်းလျှောက်ရများတာကလည်း တစ်ကြောင်း ပင်လောင်းမှာ ရာသီဥတုအေးအေးနဲ့တွေ့ သွားနေတာကလည်း တစ်ကြောင်း ဗုံးဒဏ်ရာထိသွားတဲ့ သူ့ရဲ့ ဘယ်ဘက်ခြေထောက်တစ်ခုလုံးမှာ ထုံလိုက် ကျင်လိုက်နဲ့ အခုထိ ရွာပြန်လာလို့ တစ်နှစ်ကြာတဲ့အထိ သူ့ခြေထောက်ထုံတာ ကျင်တာ မပျောက်သေးဘူး။ ဖယ်ခုံသွားပြီး အကြောဆေးတွေဝယ်သောက်လိုက် သူများပြောတဲ့ မိဂသီ တို့ ထွန်းရွှေဝါတို့ကိုလိမ်းလိုက် တောင်ကြီးက တရုတ်တိုင်းရင်းဆေးအရည်က ကောင်းတယ်ဆိုလို့ မနက်တစ်ကြိမ်ညတစ်ကြိမ်လူးလိုက်နဲ့ သူ့မှာက ကောင်းလာနိုးနိုး ကောင်းလာနိုးနိုးနဲ့ ရှိတဲ့ဆေးနဲ့ သူကိုယ်တိုင် ကျိုးစားပြီး ကုသရှာတယ်။ အဆင်ပြေလား၊ သက်သာလားလို့ မေးရင် နည်းနည်းတော့ သက်သာတယ်လို့ဖြေးရုံကလွဲရင် သူ့မှာအဖြေ ထူးထူးရှားရှားမရှိသေးဘူးရယ်။ ဟိုဆေးကောင်းလေမလား ဒီဆေးကောင်းလေမလား သူလည်းလိုက်ရှာနေတုန်းဘဲ။ စစ်ဘေးရှောင်က အပြန်မှာ ကျင်နေတဲ့ခြေထောက်ကို ထော့နဲ့ထော့နဲ့နှင့် လမ်းလျှောက်ပြီး စားဝတ်နေရေးအတွက် ဟိုအလုပ်လိုက်ရှာ၊ ဒီအလုပ်လိုက်ရှာရင်း ဆေးကောင်းကောင်းလေးလည်း တွေ့ကောင်းတွေ့နိုင်ပါရဲ့လို့ သူခများ မျှော်လင့်နေဆဲ။

            အမျိုးသမီးတစ်ယောက်ဆိုရင် မိသားစုနဲ့အတူ စစ်ရှောင်ရင်း တစ်နေရာပြီးတစ်‌နေရာ ပြောင်းရင်းရွေ့ရင်း အခန့်မသင့်ဘဲ ညတစ်ညမှာ စစ်လေးရှောင်စခန်းမှာ လေဖြတ်သွားတယ်။ မနက်အိပ်ရာထတော့ ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခြမ်းက လှုပ်လို့မရတော့ဘူး။ ကျောင်းတက်နေဆဲ ကလေးနှစ်ယောက်ကလည်း ရှိသေးတယ်။ သည်းခံပြီး တစ်နေရာပြီးတစ်နေရာပြောင်းရွေ့ နေထိုင်ရတယ်။ ရွာပြန်လာလို့ရပြီဆိုလို့ ၂၀၂၅-ခုနှစ်မှာ မိသားစုလိုက်ရွာပြန်လာကြတယ်။ ရွာပြန်ရောက်ပြီး မကြာခင် ၂၀၂၅- ခုနှစ်မှာဘဲ သူ့အမျိုးသားက ရွာမှာမြေမြုပ်ဗုံးကို နင်းမိလို့ သေသွားတယ်။ ကံကောင်းတာတစ်ခုက လေဖြတ်နေတဲ့ ညာဘက်ခြမ်းခန္ဓာကိုယ်က ပြန်သက်သာလာတယ်။ အကောင်းပကတိမဟုတ်ပေမယ့် သွားနိုင်လာနိုင်တယ်။ အခုဆိုရင် ကျောင်းတက်နေတဲ့ကလေးနှစ်ယောက်ကို စောင့်ရှောက်ရင်း မသန်စွမ်းတော့တဲ့ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခြမ်းနဲ့ စျေးရောင်းနေရတယ်။ စစ်ဘေးရှောင်အပြန်မှာ အရင်လိုလည်း လူမစုံတော့ဘူး။ အရင်လိုလည်း မသန်စွမ်းတော့ဘူး။ သို့သော် အရင်ကထက် ပိုလုပ်နေရတယ်။

            ရွာသားတွေ ရွာပြန်ရောက်လာကြလို့ ပျော်နေကြတဲ့အချိန်မှာဘဲ ရွာရဲ့ မီတာတစ်ထောင်ရဲ့ အလွန်မှာ စိုက်ပျိုးရေးမလုပ်ရဘူးလို့ အမိန့်ထုတ်ထားတယ်။ မြေမြုပ်ဗုံးရှိတယ်၊ ထိရင်တာဝန်မယူလို့ ပြောတယ်။ တစ်ရွာလုံးက တောင်သူတွေလေ ယာမစိုက်ရတော့ ဘာလုပ်ရတော့မလဲ။ လူငယ်တွေဘာလုပ်ကြတယ်ထင်လဲ၊ အားလုံးသိတဲ့အတိုင်း ထိုင်းကိုဘဲ အားကိုးရတော့မှာပေါ့။ သူများနေရာမှာ နှစ်နှစ်လောက်နေခဲ့ရပြီလေ၊ ကိုယ့်အိမ်မဟုတ်ရင် ဘယ်နေရာမှ အဆင်မပြေဘူးဆိုတာ သူတို့သိတယ်။ အိမ်ပြန်ရောက်လာတော့လည်း စိုက်ပျိုးလို့ မရတော့ ဘယ်လိုဆက်ပြီးရှင်သန် ရမလဲဆိုတာ စဉ်းစားရခက်ပြန်ပြီ။ စစ်ဘေးရှောင်တဲ့အချိန်တုန်းက ရွာပြန်ချင်ပြီ၊ ရွာရောက်ရင် ကိုယ့်အိမ်နဲ့ ကိုယ့်လယ်ယာနဲ့ အေးအေးဆေးဆေး ကောင်းကောင်းမွန်မွန် အသက်မွေးကြမယ်လို့ မျှော်လင့်ခဲ့တာ။ အိမ်ပြန်ရောက်ပြီး အလုပ်မရှိဖြစ်ရလေချည်း။ ရွာသားအများစုက စစ်းဘေးရှောင် အပြန်မှာ ရွာမှာ သူတို့အတွက် အရင်လို မလွတ်လပ်သေးဘူး၊ အရင်လို ကိုယ့်ယာခင်းနဲ့ကိုယ် လုပ်စားလို့မရသေးဘူး။

            လူငယ်လင်မယားနှစ်ယောက်ဆိုရင် သမီလေးမွေးပြီး နှစ်လမှာ ရွာမှာစစ်ဖြစ်လို့ ထွက်ပြေးရတယ်။ မိန်းမနဲ့ကလေးကို ကားမရှိတော့ အမျိုးသားက ထော်လဂျီလ်ပေါ်တင်ပြီး ရွာကထွက်ခဲ့ရတယ်။ ရွာကားလမ်းမအတိုင်းထွက်တော့ စစ်သားတွေကကားလမ်းပိတ်ထားပြီး ဒီလမ်းမထွက်ရဆိုတော့ အဖုအခုံးတွေများတဲ့ လမ်းကြမ်းကြမ်းမှာ သွားနေကျလမ်းထက် ဆယ်ဆမကဝေးတဲ့လမ်းကို ရွေးလိုက်ရတယ်။ အမျိုးတွေပါတော့ တော်သေးတယ်လို့ပြောရမယ်။ ခရီးလည်းပိုဝေး လမ်းလည်းပိုကြမ်း အကုန်အကျလည်းပိုများတဲ့ လမ်းကို မွေးကာစ နှစ်လဘဲ ရှိသေးတဲ့မိခင်နဲ့ကလေးကို သယ်ပြီး ထော်လဂျီလ်တဒုန်းဒုန်းနဲ့သွားနေရတယ်။ စခန်းမှာလည်း လူပြည့်လို့ ဟိုနေရာလည်း လက်မခံ ဒီနေရာလည်းလက်မခံလို့ မြောက်ဘက်ကို ဆက်သွားရင်းသွားရင်း နောင်တရားထိရောက်သွားတယ်။ နှစ်နှစ်လောက် သည်းခံချွေတာရင်း ရွာပြန်ရောက်တော့ အိမ်တစ်ခုလုံးပျက်စီးသွားပြီ။ နေစရာရှာတော့ မီးဖိုဆောင်ဘက် တစ်ခြမ်းက အမိုးရှိသေးလို့ မိသားစုငါးယောက် မီးဖိုဆောင်မှာဘဲ စုပုံပြီး ညနေလိုက်ရတယ်။ အိမ်မှာ သုံးလို့ရတဲ့ပစ္စည်းတွေအကုန်ယူသွားတယ်။ သုံးလို့မရတဲ့ ဗီဒိုတွေဆိုရင် တံခါးတွေရိုက်ချိုး လမ်းပေါ်မှာပစ်ချထားတယ်။ အဝတ်အစားတွေကတော့ ဟိုတစ်ထည်ဒီတစ်ထည်လွင့်ပစ်ကြတယ်။ လက်ပ်တော့ပ် ကွန်ပျူတာကို အလယ်ကနေ ချိုးလိုက်တယ်၊ မှန်ကိုလည်း ထုခွဲတယ် သုံးလို့မရတော့ဘူး။ မစားရတဲ့အမဲ သဲနဲ့ပစ်တဲ့အကျင့်တွေကြောင့် သုံးလို့မရတဲ့အရာတွေဘဲ ကျန်တော့တယ်။ အိမ်ဘယ်တော့ပြင်မလဲလို့ မေးကြရင် ဘယ်လိုဖြေရမှန်းမသိ၊ အိမ်မှာလည်း ဘာမှမကျန်ဘူး၊ လက်ထဲမှာလည်း ဘာမှမရှိဘူး၊ တောင်ယာလည်း လုပ်လို့ကမရဘူး၊ ရွာအနီးအနားမှာလည်း ယာမရှိဘူး၊ အခုလောလောဆယ်စားဖို့တောင် ဘယ်လိုရှာရမှန်းမသိသေး၊ အိမ်ကတော့ ဘယ်လိုပြင်ရမှန်း မသိသေးဘူးလို့ဘဲ ဖြေလိုက်ရတယ်။ စစ်ဘေးရှောင်ပြီးအပြန်မှာ သူတို့အတွက် စားဝတ်နေရေး အတွက်က အရင်လိုမလွယ်ကူတော့ဘူး။

            နောက်တစ်ခါစစ်ထပ်ဖြစ်ရင် ဘယ်ဘက်ကို သွားမလဲမေးကြည့်တော့ “တော်ပါတော့” တဲ့။ ဘာမှလည်း ဆက်မပြောကြတော့ဘူး။ သူတို့တွေ ပင်ပန်းနေကြပြီ။ စစ်ရှောင်ကာလမှာလည်း သူတို့ပင်ပန်းခဲ့ပြီးပြီ။ ရှိသမျှလည်း ကုန်ပြီး။ ရှာထားခဲ့သမျှပစ္စည်းတွေလည်း ပျက်စီးပြီ။ စစ်ဘေးရှောင် အပြန်မှာ သူတို့အသစ်ပြန်စဖို့ ကြိုးစားကြတယ်။ သို့သော် တားမြစ်ချက်တွေ အတားအစည်းတွေ စည်းကမ်းတွေ ဥပဒေတွေ အမိန့်တွေ အကောက်အခွန်တွေက သူတို့ကို နောက်တစ်မျိုး ထပ်ဖိထားတယ်။ သူတို့တွေပိနေကြပြီ။ သူတို့တွေ ပင်ပန်းနေကြတယ်။ ။

အားလုံးနားလည်သဘောပေါက်နိုင်ကြပါစေ။

 

အရှင်နန္ဒိယ (ဖယ်ခုံ)

18.08.2026 12:10:00 PM